Motyl

Powiat Łomżyński

Walory przyrodniczo-krajobrazowe

 

Według podziału fizyczno-geograficznego powiat łomżyński znajduje się prowincji Niżu Środkowoeuropejskiego, mezoregionu Niziny Północnomazowieckiej. W obrębie makroregionu Niziny Północnomazowieckiej wyróżnia się trzy mezoregiony:

* Równina Kurpiowska – obejmuje południową część rozległego sandru na przedpolu Pojezierza Mazurskiego. Monotonię równinnego krajobrazu urozmaicają wzgórza wydmowe osiągające często znaczne wysokości względne przekraczające 10 m. Skupiają się one głównie w międzyrzeczach Pisy, Szkwy i Rozogi, gdzie teren wznosi się od 100 do 150 m n.p.m. opadając łagodnie w kierunku południowym. Rzeki płyną szerokimi, płaskimi dolinami obecnie już zmeliorowanymi. Naturalny charakter zachowała tylko rzeka Pisa z licznymi zakolami i starorzeczami;

* Międzyrzecze Łomżyńskie (w granice powiatu wchodzi tylko niewielka, północno-wschodnia jego część). Od północy mezoregion ten ogranicza dolina Narwi, od południa dolina Bugu, a od wschodu sąsiaduje z Wysoczyzną Wysokomazowiecką w prowincji Niżu Zachodnioeuropejskiego. Na wschodnim jego krańcu znajduje się kemowo-morenowy wał tzw. czerwonego Boru osiągający w najwyższym miejscu 227 m n.p.m.

* Mezoregion Doliny Dolnej Narwi jest wyraźnie zaakcentowany w krajobrazie Niziny Północnomazowieckiej. Na odcinku przełomowym, na wschód od Łomży ograniczony jest stromymi stokami wysoczyzn wznoszących się około 40 m nad poziom Doliny. Dolina odznacza się szerokim tarasem zalewowym i zupełnym wylesieniem. Tylko miejscami występują zarośla wiklin nadrzecznych i niewielkie grupy wierzb drzewiastych będących pozostałością po dawnych łęgach wierzbowo-topolowych.

Powiat łomżyński leży w dorzeczu Narwi z jej najcenniejszymi dopływami: Biebrzą i Pisą. Mniejszymi dopływami Narwi są rzeki Ruź, Łojewek i Łomżyczka.

Powiat łomżyński jako kraina typowo rolnicza posiada jednak w swoich granicach obszary o unikalnych walorach przyrodniczych oraz krajobrazowych. Urozmaicone i bardzo czyste środowisko naturalne zadecydowało o włączeniu tych terenów do regionu Zielonych Płuc Polski. Zestawienie zbiorcze obszarów prawnie chronionych i rezerwatów przyrody w powiecie łomżyńskim i w poszczególnych gminach przedstawia poniższa tabela:

Obszary prawnie chronione i rezerwaty przyrody

Jednostka organizacyjna Ogółem obszary prawnie chronione (ha) Pow. obszarów prawnie chronionych (%) Parki narodowe (ha) Rezerw. przyrody (ha) Parki krajobraz. (ha) Obszary chron. krajobrazu (ha) Użytki ekolog. (ha) Liczba pomn. przyrody
Powiat łomżyński 35.296,9 26,1% 499,0 540,7 7.353,5 27.439,6 53,4 57
Gm. Jedwabne 457,0 2,9% 457,0 - - - - -
Gm. Nowogród 4.144,8 41,0% - - - 4.142,6 8,0 3
Łomża 4.974,1 24,0% - 163,6 3.667,0 1.304,5 16,3 6
Miastkowo 2.169,7 18,9% - - - 2.169,7 - 2
Piątnica 4.285,2 19,6% - 69,8 3.039,4 1.245,8 - 23
Przytuły - - - - - - - 4
Wizna 689,1 5,2% 42,0 - 647,1 - - 19
Zbójna 18.577,0 100,0% - 307,3 - 18.577,0 29,1 -


Powiat Łomżyński swoim zasięgiem obejmuje kilka niezwykle interesujących krain geograficznych, obszary unikalnej przyrody, które objęte są różnymi formami ochrony prawnej. Są to: a) 499 ha Biebrzańskiego Parku Narodowego - gmina Jedwabne 457 ha - gmina Wizna 42 ha b) 6 rezerwatów przyrody o łącznej powierzchni ok. 540 ha

Rezerwaty przyrody w powiecie łomżyńskim

L.p Nazwa rezerwatu Pow. w ha Krótka charakterystyka
1. “Kalinowo” gmina Piątnica Nadleśnictwo Łomża
69,76
Stanowi fragment wielogatunkowego lasu liściastego o naturalnym charakterze. Jest jedynym skrawkiem lasu naturalnego na całej Wysoczyźnie Kolneńskiej.
2. “Kanistan” gmina Zbójna Nadleśnictwo Nowogród
136,59
Obejmuje zwarty kompleks lasów Puszczy Kurpiowskiej. Szata roślinna bardzo bogata i zróżnicowana, z udziałem gatunków podlegających ochronie prawnej jak: widłak jałowcowy, widłak wroniec, widłak goździsty, storczyk krwisty.
3. “Czarny Kąt” gmina Zbójna Nadleśnictwo Nowogród
32,97
Obejmuje fragment uroczyska “Wyk” z dorodnym drzewostanem sosnowym, naturalnego pochodzenia w wieku 90-100 lat
4. “Rycerski Kierz” gmina Łomża Nadleśnictwo Łomża
43,52
Jest gatunkowym lasem liściastym o charakterze naturalnym, rosnącym w aluwium doliny Narwi. Drzewostan złożony głównie z dębu szypułkowego w wieku 120-140 lat z pojedynczą sosną w wieku około 100 lat
5. “Łokieć” gmina Zbójna Nadleśnictwo Nowogród
139,50
Obejmuje stosunkowo dobrze zachowany fragment Puszczy Kurpiowskiej o dużym zróżnicowaniu szaty roślinnej z udziałem gatunków chronionych. Najcenniejszą częścią rezerwatu są naturalne torfowiska wysokie, największe w całej Puszczy Kurpiowskiej.
6. “Wielki Dział” gmina Łomża Nadleśnictwo Łomża
120,07
Utworzony w 1990 roku jako rezerwat ścisły. Stanowi fragment największego w dolinie Narwi kompleksu lasów łęgowych o naturalnym charakterze.


c) Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi o powierzchni 7.353 ha obejmujący Dolinę Narwi od Bronowa do Piątnicy
- gmina Łomża – 4.109 ha,
- gmina Piątnica – 2.947 ha,
- gmina Wizna – 297 ha).

Wokół Parku utworzona jest otulina o powierzchni 12.310 ha (gminy: Łomża – 4.228 ha, Piątnica – 3.934 ha, Wizna – 1.989 ha, Rutki – 1.794 ha, Zambrów – 365 ha);

d) Równina Kurpiowska i Dolina Narwi o powierzchni 27.440 ha rozciągający się na terenie pięciu gmin
- Zbójna – 18.577 ha,
- Miastkowo – 2.170 ha,
- Nowogród – 4.142 ha,
- Łomża – 1.309 ha,
- Piątnica – 5.246 ha;

e) 20 użytków ekologicznych o ogólnej powierzchni około 51 ha znajdujących się na terenie trzech gmin. Są to śródleśne bagna znajdujące się w zarządzie Lasów Państwowych administrowanych przez Nadleśnictwo Łomża i Nowogród.
- Łomża – 16 ha,
- Nowogród – 6 ha,
- Zbójna – 29 ha.


Użytki ekologiczne na terenie powiatu łomżyńskiego

L.p Wyszczególnienie Powierzchnia (ha) Miejscowość
1. Bagno “Narwiańskie Zakole” pow. 2,51 ha obręb wsi Szablak – gmina Łomża
2. Bagno “Brzeziny” pow. 13,78 ha obręb wsi Pniewo – gm. Łomża
3. Bagno “Jankowe Bagno” pow. 2,12 ha obręb wsi Jankowo Młodzianowo – gm. Nowogród
4. Bagno “Małe Bagno” pow. 2,12 ha obręb wsi Jankowo Młodzianowo – gm. Nowogród
5. Bagno “Serwatki” pow. 0,46 ha obręb wsi Serwatki – gm. Nowogród
6. Bagno “Bagienko” pow. 0,30 ha obręb wsi Serwatki – gm. Nowogród
7. Bagno pow. 0,50 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
8. Bagno pow. 1,41 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
9. Bagno pow. 0,63 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
10. Bagno pow. 0,72 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
11. Bagno pow. 12,79 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
12. Bagno pow. 1,99 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
13. Bagno pow. 6,76 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
14. Bagno pow. 1,69 ha obręb wsi Zbójna – gm. Zbójna
15. Bagno pow. 0,25 ha obręb wsi Morgowniki – gm. Nowogród
16. Bagno pow. 0,49 ha obręb wsi Morgowniki – gm. Nowogród
17. Bagno pow. 0,42 ha obręb wsi Wyk – gm. Zbójna
18. Bagno pow. 0,79 ha obręb wsi Wyk – gm. Zbójna
19. Bagno pow. 0,20 ha obręb wsi Wyk – gm. Zbójna
20. Bagno pow. 1,15 ha obręb wsi Wyk – gm. Zbójna



f) 57 pomników przyrody, w tym:
- głazy narzutowe,
- źródło wodne,
- pojedyncze drzewa,
- aleje drzew pomnikowych, w skład których wchodzi od 32 do 360 drzew.

Pomnikowe głazy narzutowe

Lp. Wymiary w metrach Gmina Miejscowość

obwód długość szerokość wysokość

1. 6,50 2,80 1,80 0,50 Jedwabne Borawskie
2. 6,80 2,60 1,80 0,66 Jedwabne Borawskie
3. 7,00 2,30 1,80 1,00 Przytuły Przytuły
4. 10,30 3,30 2,30 0,90 Przytuły Przytuły



Pomnikowe drzewa

Lp. Nazwa Obwód pnia na wys. 1,3 m (cm) Wysokość (m) Gmina Miejscowość
1. Kasztanowiec zwyczajny - - Łomża Pniewo
2. Wiąz 285 25 Łomża Modzele Stare
3. Grupa 103 lip drobnolistnych 140 – 356 16 – 20 Łomża Konarzyce
4. Lipa drobnolistna - - Łomża Puchały
5. Lipa drobnolistna 220 22 Miastkowo Tarnowo
6. Jałowiec pospolity 75 7 Nowogród Nowogród – cmentarz obok grobu A. Chętnika
7. Jałowiec pospolity - 7 Nowogród Nowogród
8. Dąb szypułkowy 240 25 Piątnica Drozdowo
9. Dąb szypułkowy 430 22 Piątnica Wiktorzyn przy przystanku PKS
10. Jesion wyniosły 243 30 Piątnica Drozdowo “Dolny Dwór”
11. Sosna zwyczajna 236 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
12. Sosna zwyczajna 210 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
13. Sosna zwyczajna 224 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
14. Sosna zwyczajna 257 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
15. Sosna zwyczajna 216 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
16. Sosna zwyczajna 205 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
17. Sosna zwyczajna 263 25 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
18. Dąb szypułkowy 453 28 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
19. Dąb szypułkowy 424 26 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
20. Dąb szypułkowy 337 22 Piątnica Leśnictwo Drozdowo
21. Sosna zwyczajna 290 23 Piątnica Leśnictwo Piątnica
22. Sosna zwyczajna 290 20 Piątnica Leśnictwo Piątnica
23. Sosna zwyczajna 250 18 Piątnica Leśnictwo Piątnica
24. Sosna zwyczajna 240 19 Piątnica Leśnictwo Piątnica
25. Jałowiec pospolity - - Zbójna Pianki
26. Grupa 5 jałowców 37 – 54 5-10 Zbójna Pianki



Aleje chronione

Lp. Nazwa Długość (m) Liczba drzew Gmina Miejscowość
1. Aleja wielogatunkowa 13 lip, 1 topola, 1 brzoza - 15 Łomża Podgórze, droga Łomża – Zambrów
2. Aleja sosnowa 2.500 356 Łomża Puchały, droga łącząca wieś Puchały z Milewem
3. Aleja lipowa - 101 Łomża Puchały, droga łącząca wieś Puchały z Pniewem
4. Aleja lipowa - 87 Łomża Droga Kisielnica - Kolno
5. Aleja lipowa - 42 Piątnica Kalinowo, droga Kalinowo – Drozdowo
6. Aleja grabowa z grupami 200 392 Piątnica Drozdowo “Dolny Dwór”
7. Aleja lipowa - 32 Wizna Bożejewo, droga z Bożejewa do Janczewa
8. Aleja lipowa 250 52 Wizna Kramkowo, szosa Łomża – Wizna
9. Aleja lipowa 700 103 Wizna Bożejewo Stare, szosa Łomża – Wizna
10. Aleja lipowa - 69 Miastkowo

 

2012-02-10 13:24 Opublikował: Beata Korwek

Starostwo Powiatowe Łomża

Starostwo Powiatowe w Łomży
ul. Szosa Zambrowska 1/27
tel. (086) 215 69 00
fax. (086) 215 69 04 E-mail:starosta.blm@powiatypolskie.pl

Newsletter


Wykonanie strony: speed s.c.